Zwitserse Rijnhavens als poort naar Zwitserland - Ook voor cocaïne?

De Zwitserse federale autoriteiten hebben in het kader van een procedure tegen georganiseerde criminaliteit meerdere personen aangehouden. De basis hiervoor zijn mededelingen van de Zwitserse federale aanklager en het Federale Bureau voor Politie (fedpol) van 28 april 2026. Hierbij komen de Zwitserse Rijnhavens in de schijnwerpers, aangezien zij volgens een eerst in de Basler Zeitung gepubliceerde rapport het toegangspunt voor cocaïne in Zwitserland vormen.

Volgens de federale aanklager zijn in totaal zes personen gearresteerd. Zij worden beschuldigd van deelname aan een criminele organisatie en van gekwalificeerde overtredingen van de drugswet. De onderzoeken worden uitgevoerd in samenwerking met nationale en internationale autoriteiten, onder andere in Frankrijk en Duitsland. Huiszoekingen vonden ook plaats in de regio Basel.

Daarnaast staat een medewerker van fedpol in de belangstelling. Hij wordt verdacht van het tegen betaling doorgeven van vertrouwelijke informatie. Onder andere omkoping, schending van ambtsgeheimen en begunstiging worden onderzocht. Fedpol bevestigt dat interne afwijkingen zijn opgemerkt en aan de federale aanklager zijn gemeld.

Haven Antwerpen als uitgangspunt

Hoewel de officiële mededelingen van de federale autoriteiten geen direct verband leggen met de Rijnhavens, komt de zaak indirect de logistieke ruimte Basel in de schijnwerpers. Volgens mediaberichten – onder andere van de Basler Zeitung – ligt een focus van de onderzoeken in het noordwesten van Zwitserland, waar arrestaties en huiszoekingen zijn uitgevoerd.

De regio Basel vormt met de Zwitserse Rijnhavens een centrale toegang van Zwitserland tot de internationale zeehavens en maakt deel uit van een van de belangrijkste Europese transportcorridors. De nauwe verwevenheid van binnenhaven, spoor en weg maakt de locatie tot een belangrijke overslagplaats voor internationale goederenstromen.

In de geciteerde gevallen kwam de goederen telkens via de Rijn naar Basel. Het uitgangspunt was telkens de haven van Antwerpen in België.

De Zwitserse Rijnhavens komen daarbij onterecht in de schijnwerpers, waarbij het rapport in de Basler Zeitung ook de veiligheidscontroles in de havens van Basel en Birsfelden als slap bekritiseert. Dit zou nu kunnen veranderen. Als gevolg van de incidenten willen de twee Zwitserse kantons Basel-Stad en Basel-Landschap toetreden tot de Europese Havenalliantie. Een delegatie van de twee kantons was daarom onlangs op bezoek in Antwerpen. Ook de Zwitserse federale raad overweegt volgens een rapport op SRF een toetreding.

De procedure is nog steeds aanhangig, de onschuldpresumptie geldt.